Aplikasyon Nedir? Tarlanızın Sınırı Gerçekte Nerede Bitiyor?

Köyde bir tarla almaya gidiyorsunuz. Satıcı elini uzatıp “şu ceviz ağacından dereye kadar bizim” diyor. Ama tapuda yazan 4.000 metrekarenin tam olarak nerede başlayıp nerede bittiğini ne o kesin olarak biliyor ne de siz. İşte bu belirsizliği ortadan kaldıran işleme aplikasyon denir.

Bu rehberde aplikasyonun ne olduğunu, kime başvurulduğunu, ücretin nasıl belirlendiğini, sonunda elinize hangi belgenin geçtiğini ve tapudaki alanla ölçülen alan farklı çıkarsa ne yapabileceğinizi anlatıyoruz.

Aplikasyon nedir?

Aplikasyon, taşınmazın sınırlarının tescilli tapu planındaki bilgi ve belgelere uygun olarak arazide yerinde işaretlenmesidir. Basitçe söylemek gerekirse kâğıttaki parseli araziye taşımaktır.

Tapu senedinde parselin yüzölçümü, ada ve parsel numarası yazar; ama sınırların arazide tam olarak nereden geçtiği yazmaz. Bu bilgi kadastro paftasında ve koordinatlarda durur. Harita mühendisi bu verileri alır, araziye gider, ölçüm aletleriyle parsel köşelerini bulur ve işaretler.

Halk arasında aplikasyona “sınır gösterme”, “parsel köşelerini çaktırmak” ya da “kazık çaktırmak” da denir.

Aplikasyon krokisi nedir?

İşlemin sonunda bir aplikasyon krokisi düzenlenir. Bu kroki, aplikasyonla belirlenen sınırları ve sınır noktalarını, ölçüleri, varsa sabit noktalara olan uzaklıkları (röper ölçüleri) ve taşkın kullanım durumlarını gösterir.

“Taşkın kullanım” burada önemlidir: komşunuzun duvarı, çiti ya da ekimi sizin parselinize taşıyorsa krokide görünür. Tersine, sizin kullandığınız alanın bir kısmı aslında komşunun parseliyse bu da ortaya çıkar.

Aplikasyon ne zaman gerekir?

Aplikasyon kanunen her satışta zorunlu değildir. Ama şu durumlarda yaptırmak çoğu zaman paranızı ve zamanınızı korur:

• Tarla veya arsa satın alırken: Satıcının gösterdiği yerin tapudaki parselle aynı olup olmadığını öğrenmek için. Özellikle çiti, duvarı olmayan köy tarlalarında.
• Çit, duvar veya tel örgü çekmeden önce: Sınırı yanlış yere çekip komşuyla anlaşmazlığa düşmemek için.
• İnşaata başlamadan önce: Binanın parsel içinde ve çekme mesafelerine uygun konumlanması için.
• Komşuyla sınır anlaşmazlığında: Kimin nerede olduğunu kâğıt üzerinde ortaya koymak için.
• Hisseli tarlada fiilî kullanım belirlerken: Paydaşlar arasında kimin nereyi kullandığını konuşmadan önce parselin dış sınırını bilmek için.
• Satışa hazırlanırken: Alıcıya sınırları net göstermek, pazarlığı hızlandırır ve güven verir.

Arsa veya tarla alırken bakılacak diğer kalemleri Arsa Alım Satım Kontrol Listesi yazımızda topladık. Basılı listeyi kontrol listesi aracımızdan indirebilirsiniz.

Aplikasyonu kim yapar? LİHKAB nedir?

Tescile tabi olmayan aplikasyon, yer gösterme ve plan örneği işlerini Lisanslı Harita Kadastro Mühendislik Büroları, kısaca LİHKAB yapar. Bu bürolar 5368 sayılı Kanun’a göre kurulur.

Büro bir ilçede kurulur ama il genelinde yetkilidir; büro bulunmayan ilçelerde şube veya irtibat bürosu açabilir. Yani Bursa’daki bir LİHKAB, parseliniz Yenişehir’de de olsa Büyükorhan’da da olsa işlemi yapabilir.

Kadastro müdürlükleri ise işlemlerin kontrolünü ve tescile tabi teknik işleri yürütür. Hangi işin büroya, hangisinin doğrudan kadastro müdürlüğüne gideceğini başvurmadan önce sormanız en doğrusudur.

Aplikasyonu yalnızca lisanslı büroların ve kadastro müdürlüğünün yaptığı resmî işlemle yaptırın. Serbest çalışan bir ölçüm ekibinin çaktığı kazık, resmî bir aplikasyon krokisi yerine geçmeyebilir.

Aplikasyon başvurusu adım adım

1. Ada ve parsel numarasını hazırlayın. Tapu senedinde yazar. Tapunuz yanınızda değilse Ada Parsel Sorgulama yazımızdaki yollarla bulabilirsiniz.
2. Bir LİHKAB’a başvurun. Malik olarak kimlikle başvurabilirsiniz. Malik değilseniz, örneğin satın almayı düşünen alıcıysanız, kimin hangi belgeyle başvurabileceğini büroya önceden sorun.
3. Ücreti ödeyin. Büro, tarifeye göre ücreti hesaplar ve ödeme yolunu söyler.
4. Ölçüm günü arazide olun. Mühendis parseli ölçer, köşelere işaret koyar. Sınırları yerinde görmek, sorularınızı sormak için orada bulunmanız iyi olur. Komşunuzu da haberdar etmek ileride çıkabilecek tartışmayı azaltır.
5. Aplikasyon krokisini alın. Krokiyi saklayın; satışta, inşaatta ve olası anlaşmazlıkta işinize yarar.

İşaretler zamanla sökülebilir, tarla sürülürken kaybolabilir. Sınırı kalıcı kılmak istiyorsanız aplikasyondan kısa süre sonra çit veya tel çekmeyi düşünebilirsiniz.

Ölçüm gününden önce hazırlık

Ölçüm günü boşa geçmesin diye şu birkaç şeyi önceden yapın:

• Parseli haritada görün. Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünün Parsel Sorgu uygulamasında parselin yerini, şeklini ve yaklaşık yüzölçümünü inceleyin; mühendise yol tarif ederken işinize yarar.
• Ulaşımı düşünün. Arazi aracının girebileceği bir yol var mı, yağmurdan sonra çamur olur mu? Köy tarlalarında ölçüm ekibinin parsele ulaşamaması sık rastlanan bir gecikme nedenidir.
• Görünürlüğü sağlayın. Çok sık çalı, yüksek ekin veya bakımsız bahçe ölçümü zorlaştırabilir. Gerekirse köşe noktalarının çevresini önceden temizletin.
• Eski belgeleri yanınıza alın. Varsa eski kroki, önceki ölçüm belgeleri ve komşuyla yapılmış yazılı anlaşmalar mühendisin işini kolaylaştırır.
• Paydaşlara haber verin. Hisseli bir parselse diğer paydaşları bilgilendirmek, sonradan “bize sorulmadı” tartışmasını önler.

Hisseli tarlada aplikasyon ne gösterir?

Aplikasyon parselin dış sınırını gösterir. Hisseli bir tarlada paydaşların kendi aralarında kimin hangi köşeyi kullandığını belirlemez; çünkü tapuda böyle bir bölüşüm yoktur. Paydaşlar arasındaki fiilî kullanım ancak kendi anlaşmalarıyla, ifrazla (koşulları uygunsa) ya da ortaklığın giderilmesi davasıyla kalıcı hâle gelir. Bu konuyu Ortaklığın Giderilmesi Davası yazımızda anlattık.

Aplikasyon ücreti ne kadar?

Aplikasyon ücreti sabit bir rakam değildir. Lisanslı büroların ücret tarifesini her yıl Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü, Harita ve Kadastro Mühendisleri Odasının görüşünü alarak belirler. Tutarı parselin büyüklüğü, nokta sayısı ve işin türü etkileyebilir.

İnternette gördüğünüz rakamlara güvenmek yerine başvuracağınız büroya parsel bilgilerinizi verip güncel tutarı sorun. Resmî tarifenin dışında ek ücret isteniyorsa açıklama ve makbuz isteyin.

Tapudaki alan ile ölçülen alan farklı çıkarsa

Aplikasyondan sonra en sık duyulan cümle şudur: “Tapuda 5.000 metrekare yazıyor ama arazi daha küçük çıktı.” Bunun birkaç nedeni olabilir.

Farkın olası nedenleri

• Eski ölçüm yöntemleri: Kadastrosu onlarca yıl önce yapılmış bölgelerde paftalar bugünkü kadar hassas olmayabilir. Kadastronun ne zaman yapıldığını kadastro müdürlüğüne sorabilirsiniz.
• Hesap veya çizim hatası: Kadastro sırasında yapılmış ölçü, sınırlandırma ya da hesaplama hataları.
• Fiilî kullanım ile tapunun ayrışması: Komşunun yıllar içinde sınırı kaydırması, yolun genişlemesi, derenin yatağını değiştirmesi.
• Yanlış yerin gösterilmesi: Satıcı iyi niyetle bile olsa yıllardır yanlış parseli “bizim” diye biliyor olabilir.

Teknik hata varsa: 41. madde düzeltmesi

Ölçü, sınırlandırma, çizim ve hesaplamadan doğan hatalar Kadastro Kanunu’nun 41. maddesine göre düzeltilebilir. Düzeltme malik ve diğer hak sahiplerine tebliğ edilir; tebliğden itibaren 30 gün içinde sulh hukuk mahkemesinde düzeltmenin kaldırılması için dava açılmazsa düzeltme kesinleşir. Bu madde için Kanun’un 12. maddesindeki on yıllık hak düşürücü süre aranmaz.

Düzeltme başvurusu kadastro müdürlüğüne yapılır; müdürlük de hatayı kendiliğinden düzeltebilir. Önemli bir sınır var: bu yol, ölçü hatasını düzeltmek içindir; bir kişinin mülkünü başkasına aktarmak için kullanılamaz. Mülkiyet tartışması varsa çözüm yolu mahkemedir.

Komşu sınırınızı kullanıyorsa

Aplikasyon krokisi komşunun parselinize taştığını gösteriyorsa önce konuşmayı deneyin; krokiyi göstermek çoğu zaman yeterli olur. Anlaşma olmazsa el atmanın önlenmesi gibi davalar gündeme gelir. Bu noktada bir avukata danışmanızı öneririz.

Kadastroya itiraz için çok geç olabilir

Kadastro tespitine karşı dava açılmazsa sınırlandırma ve tespitler kesinleşir; kesinleşmeden on yıl geçtikten sonra kadastrodan önceki hukuki sebeplere dayanarak itiraz edilemez ve dava açılamaz. Yani “dedemin zamanında burası bizimdi” türünden iddiaların kadastrodan uzun yıllar sonra sonuç vermesi zordur. Teknik hata ile mülkiyet iddiasını ayırmak için hukuki destek almak gerekir.

Fark çıktıysa alım-satımda ne yapmalı?

• Alıcıysanız: Fiyatı tapudaki alana göre değil, aplikasyonda ortaya çıkan gerçek duruma göre konuşun. Sınır tartışmalı bir parseli, sorun çözülmeden peşin almak risklidir.
• Satıcıysanız: Farkı saklamayın. Aplikasyon krokisini alıcıya göstermek güven verir ve sonradan çıkabilecek anlaşmazlığı önler.
• Fark küçükse: Teknik toleranslar içinde kalan küçük farklar çoğu zaman bir sorun yaratmaz; mühendise farkın tolerans içinde olup olmadığını sorun.

Metrekareyi dönüme çevirerek karşılaştırmak isterseniz dönüm hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz. Tarla alırken dikkat edilecek diğer konuları Bursa’da Tarla Alım Satımı rehberimizde bulabilirsiniz.

Birlikte bakalım

Parselinizin sınırından, tapudaki alanla arazinin uyuşmamasından ya da alacağınız tarlanın gerçekten gösterilen yer olup olmadığından emin değilseniz bizi arayın. Ada ve parselinizi Parsel Asistanı sayfamıza yazabilir ya da ücretsiz ön değerlendirme isteyebilirsiniz; resmi kaynaklara birlikte bakalım, en kısa sürede size dönüş yapalım.